صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنع هةققعدة

بةندعلعرعضة صةيغةمبةر ظةؤةتعص ظذلارنع هعدايةتكة باشلعغان جانابع ظاللاهقا حةكسز هةمدذ-سانالار بولسذن، ظعنسانعيةتكة رةهمةت قعلعص ظؤةتعلضةن صةيغةمبةر مذهةممةد ظةلةيهعسسالامغا دذرذد-سالاملار بولسذن.

بعز صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام تذغذلغان مذبارةك بعر ظايغا قةدةم قويدذق، بذ ظاينعث شةرعصع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام تذغذلغان ظاشذ بةرعكةتلعك كىننعث شةرعصعدعن كةلضةن، شذثا بذ هةقتة تورداشلعرعمعزغا مةؤلذت ظوقذش ؤة ياكع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان ىنعنع ةبرعكلةش مةسعلعسعدة حىشةنحة بعرعمعز.

ظاخعرقع صةيغةمبةر مذهةممةد ظعبنع ظابدذللاه سةللاللاهذ ظةلةيهع ؤةسةللةم فعل ؤةقةسع يعلع رةبعيظذل ظةؤؤةل ظئيعنعث 12-كىنع تذغذلغان، هةزرعتع جابعر ؤة ظعبنع ظابباس رةزعيةللاهذ ظةنهذلاردعن شذنداق رعؤايةت قعلعنغان، بذ كأصحعللعك ظالعملارنعث قارعشعدذر. يةنة بةزعلةر صةيغةمبةر سةللاللاهذ ظةلةيهع ؤةسةللةم رةبعيظذل ظةؤؤةل ظئيعنعث توققذزعنحع كىنع تذغذلغان دةص قارعغان بولذص بذ كىننعث معيلادعية 571- يعلع 4-ظاي بولغان ظاصرعل ظئيعنعث 20-كىنعضة توغرا كئلعدعغانلعقعنع ظعنحعكة هئسابلاص حعققان.

ساهابة ؤة تابعظعيلار بولسذن ؤة ياكع ظذلاردعن كئيعن كةلضةنلةر بولسذن دعننع ياخشع حىشةنضةن  دةسلةصكع دةؤر مذسذلمانلعرع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنعنع تةبرعكلعمعضةن، بذنعثغا ظاساسةن صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىننع تةبرعكلةشنع ظعسلام تةلةص قعلغان ياكع بذيرعغان ظعش دئضعلع بولمايدذ. حىنكع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام دذنيادا هةرتىرلىك تةبرعكلةش ظارقعلعق نامع مةثضىلةشتىرعلعدعغان بعر رةهبةر ياكع داهع ظةمةس، ظذ ظاللاهنعث ظةلحعسع ؤة رةهمةت صةيغةمبعرع، ظعنسانلارنعث ظىلضعسعدذر. بذ سةؤةبتعن مذسذلمانلار كىندعلعك تذرمذشتا صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنع داؤاملعق ظةسلةص ظذ زات ظئلعص كةلضةن هةق دعنغا مةنسذب بولذش بعلةن ياكع قذرذق نام بعلةنلا ظةمةس بةلكع ظذنعث كأرسةتمعلعرعنع ظةمةلعي تةتبعقلاص تةبرعكلعشع، بذ ظذلذغ دعن بعلةن ظعززةتلعنعشع كئرةك.

ظاللاهنع سأيىش شذنداقلا ظذنعث صةيغةمبعرعنع سأيىش ظعيماننعث ظاساسلعق تأؤرىكعدذر، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث هةقعيقعي سأيىش تأؤةندعكع ظعشلارنع قعلعش بعلةن بولعدذ:

صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنع سأيىش، كأرسةتمعلعرعضة بويسذنذش، ظذنع بارلعق ظعش-هةرعكةتلعرعدة ظىلضة قعلعش،  بارلعق ظعشلاردا اظذ ظئلعص كةلضةن قانذننع هأكىم قعلدذرذش، ظذ ظئلعص كةلضةن ظعسلام دعنع ؤة ظعسلام شةرعظعتعنع قوغداش، تعكلةش ؤة ظذنع ةتبعقلاشقا كىح حعقعرعش، هةرقانداق ؤاقعتتا بولذصمذ نامع تعلغا ظئلعنغان حاغلاردا ظذنعثغا دذرذد-سالام يوللاش، ظذنعث ظاظعلة تاؤابعظاتلعرعنع سأيىش، ساهابعلعرعنع سأيىش، ظىممعتعنع سأيىش .....قاتارلعقلار.

دةسلةصكع دةؤر مذسذلمانلعرع صةيغةمبةرنع هةقعيقعي سأيضةن ؤة ظذنعث سىننعتعضة ظةضةشكةن، ظذنع هةر بعر ظعش-هةرعكعتعدة ظىلضة قعلغان بولغاحقا ظذنع يئقعندعن تونذغان، بعر دةممذ ظذنتذص قالمعغان، بعراق شذنداق بولعشع كئرةك تذرذقلذق كئيعنكع زامانلاردعكع ظةؤلاتلار صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث هاياتع، ظةخلاقعدعن خةؤةرسعز قالغاحقا ظذلارغا ناتونذش بولغان بذ صةيغةمبةر سأيضىسع ظةمةلعي تذرمذشتعن يوقذلذشقا باشلعغان، بذ سةؤةبتعن بةزع كعشعلةر صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث نام شةرعصع، نةسعبع، ظاددعي-ساددعلعقع، كةمتةرلعكع، مئهرعبانلعقع، قعلغان جعهاد-غازاتلعرع قاتارلعقلارنع تولذق بايان قعلعدعغان كعتاب ؤة ياكع قةسعدعلةرنع يئزعص بذلارنع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام تذغذلغان رةبعيظذل ظةؤؤةل ظئيعدا ظوقذش ظارقعلعق صةيغةمبعرعمعزنعث ظعش-ظعزلعرعنع ظىضعنعشكة شذنداقلا ظذنع يئثع ظةؤلاتلارغا ظىضعتعشكة، ظةسلعتعشكة تعرعشقان. بذ ظادةت دذنيانعث هةرقايسع جايلعرعدا تارقعغان، هةتتا بةزع جايلاردا صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنع مةخسذس يئمةكلعكلةر ؤة ياكع باشقا  خةيرع-ظئهسان قعلعش قاتارلعق ظعشلار بعلةن تةبرعكلعنعدعغان هالةتكة يةتكةن، بذ ظادةت ياكع ظةنظةنة هازعرقع كىنلعرعمعزضعحة داؤاملعشعص كةلضةن.

 بعز ظذيغذرلاردعمذ رةبعيظذل ظةؤؤةل ظئيع كةلسة مةؤلذت ظوقذلعدعغان ؤة ظوقذتعلعدعغان بولغان، كئيعنحة بذ ظادةت يعل بويع داؤاملعشعدعغان ظةنظةنعضة ظايلانغان، ظادةتتة مةؤلذد ظوقذتذلسا مةخسذس سورذنلار تىزعلعص بذ سورذنلاردا صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تةرجعمعهالع ؤة ظةخلاقعنع تونذشتذرعدعغان (بةرزةنجع) (ظةلبذردة) قاتارلعق ظةرةبحة يئزعلغان قةسعيدعلةرنع يادا بعلعدعغان قارعيلار شذنعثغا ظوخشعغان قةسعيدعلةرنع ظأزظارا  بعرةر ظابزاستعن بألىص نأؤةتلعشعص ظوقذص حعقعدذ، هةر بعر ظابزاس ظارعلعقعدا دذرذد-سالاملار ظوقذلعدذ، مذظةييةن جايلاردا هةممةيلةن ظورنعدعن تذرذص صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامغا سالام يوللايدذ. بةزعدة مةؤلذدتعن كئيعن خةتمع قذرظان قعلعنعص قذرظام تولذق بعر قئتعم ظوقذص تاماملعنعص دذظا-تعلاؤةتلةر بولعدذ.

بذ مذناسعؤةتنع تةبرعكلةش ؤة ياكع مةؤلذت ظوقذتذش مةسعلعسع هةققعدة ظالعملار ظعككع خعل صوزعتسعيعدة بولغان.

بةزع ظالعملار بذ صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام قعلعشقا بذيرعمعغان، ساهابة ؤة تابعظعيلار دةؤرعدة قعلعنمعغان بعر ظعش، ظذنداقتا ظذ بعدظةت تىرلىك ظعبادةت قاتارعغا كعرعدذ دةص قارعغان. بذنعثدعن ظذلارنعث بذ مذناسعؤةتنع تةبرعكلةشنع ظعبادةت دةص قارعغانلعقع ظئنعق. ظةلؤةتتة ظعبادةت دئضةن ظاللاه ؤة ظذنعث رةسذلع بةلضعلعضةن بويعحة بولعشع كئرةك.

باشقا كأصلعضةن ظالعملار صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام تذغذلغان كىننع ظذنعث هاياتعنع ظىضعنعش، ظةخلاقعنع ظعضةللةش قاتارلعقلار ظىحىن ياخشع صاظالعيةتلةرنع قعلعص تةبرعكلةش ياخشع ظادةت دةص قارعغان.  مةسعلةن بذرذنقعلاردعن ظعمام ظعبنع هةجةر ظةلظةسقالانعي، ظعمام جالالعددعين ظةسسذيذتع، ظعبنع هةجةر ظةلهةيتةمي قاتارلعقلار، هازعرقع دةؤردعكعلةردعن ظةهمةد شعرباسع، مذهةممةد سةظعيد رامازان ظةلبذتع، يىسىف ظةلقارازاؤع قاتارلعق ظالعملار. ظذلار صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىن مذناسعؤئتع بعلةن صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنع يئقعندعن تونذشقا ؤة تونذتذشقا تعرعشعش ياخشع ظعش، صةقةتلا ظوقذلعدعغان ياكع ظئلعص بئرعلعدعغان صاظالعيةتتة صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنع تونذشتذرذشتعن باشقا حةكلةنضةن بعر ظعش ياكع ظازغذن صعكعر ياكع بعدظةت ظعبادةتلةر قعلعنماسلعقع كئرةك دةص شةرت قعلغان.

ظذلار تايانغان ظاساس تأؤةندعكعحة:

ظاللاه تاظالا قذرظان كةرعمدة مذنداق دةيدذ: ((بعز مذسانع مأجعزعلعرعمعز بعلةن هةقعقةتةن (صةيغةمبةر قعلعص) ظةؤةتتذق، (ظذنعثغا دئدذقكع) «قةؤمعثنع قاراثغذلذقتعن (يةنع كذفرعدعن) يورذقلذققا. (يةنع ظعمانغا) حعقارغعن، ظذلارغا الله نعث كىنلعرعنع ظةسلةتكعن». بذنعثدا (بالاغا) سةبرحان، (نئمةتكة) شىكىر قعلغذحع هةربعر (بةندة) ظىحىن ظةلؤةتتة نذرغذن ظعبرةتلةر بار(( (ظعبراهعيم سىرعسع 5-ظايةت)

صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام مةزكذر ظايةتتعكع ((الله نعث كىنلعرعنع)) نع ((ظاللاهنعث نئمةتلعرع ؤة سعناقلعرع)) دةص يئشعص بةرضةن.(سةهعهذ مذسلم 6315-هةدعس)

شةكسعزكع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلذشع ؤة صةيغةمبةر قعلعص ظةؤةتعلعشع صىتىن ظعنسانعيةت ظىحىن كاتتا بعر نئمةت. ظاللاه تاظالا قذرظان كةرعمدة مذنداق دئضةن: (((ظع مذهةممةد!) بعز سئنع صىتىن ظةهلع جاهان ظىحىن صةقةت رةهمةت قعلعصلا ظةؤةتتذق))(ظةنبعيا سىرعسع107-ظايةت). صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام تذغذلذش ؤة صةيغةمبةر قعلعص ظةؤةتعلعشتعن ظعبارةت بذ كاتتا نئمةتكة روزا تذتذش ظارقعلعق شىكىر قعلغان. سةهعه هةدعستة صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام دذشةنبة كىنع روزا تذتذشنعث سةؤةبعدعن سورالغاندا مذنداق دةص جاؤاب بةرضةن: ((حىنكع بذ مةن تذغذلغان، صةيغةمبةر قعلعص ظةؤةتعلضةن ياكع ماثا ؤةهعي نازعل بولغان كىن))(سةهعهذ مذسلعم 2804-هةدعس). بذ هةدعستة صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام تذغذلغان كىنعنعث باشقا كىنلةرضة قارعغاندا ظالاهعدة فةزلع بارلعقعنع تةكعتلعضةن. مذسذلمان كعشع بةرعكةتلعك صةزعلةتلعك ؤاقعتلارنع غةنعيمةت بعلعص روزا ؤة باشقا صاظالعيةتلةرنع قعلسا ساؤابع كاتتعراق بولعدذ، شذنداقلا نئمةتكة سىكىر قعلغان بولعدذ، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث  تذغذلعشع شذنداقلا بعزضة صةيغةمبةر قعلعص ظةؤةتعلعشع كاتتا بعر نئمةت بولغاحقا بذ كىننع تةبرعكلةشنع ظعسلام ظاساسلعرع حةكلعمةيدذ. لئكعن تةبرعكلةش ظىحىن مذظةييةن بعر رةسمعيةت ياكع مةخسذس بعر صاظالعيةت ظعبادةت قعلعص بعكعتعؤالماسلعق كئرةك، ناخشا-مذزعكا قاتارلعق حةكلةنضةن يامان ظعشلارنع قعلعصمذ تةبرعكلعمةسلعك كئرةك. بةلكع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث هاياتع ؤة ظعش-ظعزلعرعنع، ظئلعص كةلضةن ظعشلام دعنعث هةقعيقعتعنع ظىضعنعش ظارقعلعق تةبرعكلةش كئرةك.

ظةمةلعيةتتة بةزع جايلاردا صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنعنع تةبرعكلةش صاظالعيةتلعرعضة هةر تىرلىك ناحار قعلعق، يامان ظادةتلةر ظارعلاشتذرذؤئلعنغان بولغاحقا بةزع ظالعملار بذ سةؤةبتعن مةؤلذد تةبرعكلةشلعرعنع حةكلعضةن ؤة ظذنعثغا قارشع تذرغان. ظذنداق ناحار ظعشلار بولمعسا قارشع تذرمعغان، بذنع شذ مذناسعؤةتتة قعلعنعدعغان ظعشنعث تةبعظعتعضة قاراص ظايرعش كئرةك.

ظعمام شافعظعي رةهذمتذللاهع ظةلةيهع مذنداق دئضةن: "يئثع صةيدا قعلعنغان ظعشلار ظعككع تىرلىك بولعدذ، بعرع: قذرظان ؤة ياكع سىننةتكة، ياكع هةدعس ؤة ظعجماظغا خعلاص كئلعدعغان بئثعلعق بولذص بذ ظازغذنلذق بعدظعتعدذر، يةنة بعرع: يئثع صةيدا قعلعنغان ياخشع ظعشلار، بذنعثدا هئح ظعخعلاص يوق، بذنداق يئثعدعن صةيدا قعلعنغان ظعشلار شةرعظةتتة ظةيعبلةنمةيدذ، هةزرعتع ظأمةر رةزعيةللاهذ ظهذمذ رامزان ظئيعدا: ((بذ ظةجةب ظوبدان يئثعلعق بولدع))دئضةن. يةنع بذرذن بولمعغان يئثعلعق دئمةكحع، بذنداق يئثعلعقلاردا بذرذنقع ظةهؤالنع رةت قعلعش بولمايدذ". بذنع ظمام بةيهةقع (ماناقعبذل ظعمام ظةششافعظعي) دئضةن كعتابعدا بايان قعلغان.

مةؤلذد مذناسعؤئتع بعلةن كعشعلةرنع غعزالاندذرذش صاظالعيعتع قعلغان تةقدعردعمذ باشقا حةكلةنضةن ظعش بولمعسا ظذمذ دةسلةصكع دةؤرلةردة بولمعغان خةير-ظئهسان ظعشلاردعن هئسابلعنعدذ، ظعمام ظةلظعز ظعبنع ظابدذسسالاممذ: "ضذناه ظعشلاردعن خالعي هالدا كعشعلةرنع غعزالاندذرذش خةير-ظئهسان جىملعسعدعندذر، شذثا ظذ ياخشع يئثعلعقلاردعندذر".

ظأز دةؤرعدعكع ظاتاقلعق هةدعسشذناش هافعز ظعبنع هةجةر مةؤلذد تةبرعكلةشلعرع هةققعدة سورالغاندا مذنداق دةص جاؤاب بةرضةن: "مةؤلذد ظةسلعدة دةسلةصكع ظىح ظسعردعكع سالعه صعشقةدةملعرعمعز قعلمعغان بعر بعدظةت، ظذنعثدا ياخشع ظعشلارمذ يامان ظعشلارمذ بولعدذ، ياخشع ظعشلارنع قعلعص يامان عشلاردعن ساقلانغان هالدا تةبرعكلعسة ياخشع بعدظةت قاتارعغا كعرعدذ، بولمعسا يامان بعدظةت قاتارعغا كعرعدذ". ظذ يةنة مذنداق دةيدذ: "مةؤلذدنعث ظعسلامدعكع سابعت بعر دةلعلضة تايعنعدعغانلعقع ماثا ظايان بولدع، ظذ بولسعمذ سةهعهةيندعكع هةدعس بولذص صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث مةدعنعضة كةلضةندة يةهذدلارنعث ظاشذرا كىنعدة روزا تذتقانلعقع كأرىص ظذلاردعن سةؤةبعنع سورعغاندا يةهذدلار: بذ ظاللاه تاظالا فعرظةؤننع هالاك قعلعص مذسا ؤة ظذنعث قةؤمعنع نةجاتلعققا ظئرعشتىرضةن كىن، شذثا بعز بذ كىندة ظاللاه تاظالاغا سىكىر قعلعش يىزعسعدعن روزا تذتعمعز دئضةن، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام ظذلارغا: ((بعز مذساغا سعلةردعن بةكراق هةقلعق)) دةص ظاشذرادا روزا تذتذشقا بذيرعغان. بذنع شذنداق دةلعل قعلعشقا بولعدذكع، مةلذم بعر كندة بعرةر نئمةت بئرعلضةن ياكع بعرةر بالايع-ظاصةت كةتكىزىلضةن بولسا ظذنعثغا قارعتا ظاللاه تاظالاغا شىكىر قعلعش يوللذق بولعدذ، هةر يعلع شذ كىن كةلضةندة سىكىر قعلعش تةكرارلعنعدذ، ظاللاه اظالاغا شىكىر قعلعش سةجدة قعلعش، روزا تذتذش، سدعقة-ظئهسان قعلعش، قذرظان تعلاؤةت قعلعش قاتارلعق تىرلىك تاظةت-ظعبادةتلةر بعلةن بولعدذ، رةهمةت صةيغةمبعرع بولغان مذهةممةد ظةلةيهعسسالامنعث شذ كىندة تذغذلذص دذنياغا كةلضعنعدعنمذ كاتتعراق نئكةت بارمذ؟ بذنعثغا ظاساسةن ظاشذرا كىنع مةسعلعسعدة مذسا ظةلةيهعسسالامنعث ؤةقةلعكعضة ظذيغذن كئلعشع ظىحىن هةر يعلع شذ كىنضة دعققةت قعلعش كئرةك، مةخسذس كىنضة عققةت قعلعش كئرةك ظةمةس دةص قارايدعغانلار شذ بعر ظاي ظعحدة قايسع بعر كىن تةبرعكلعسة بولعدذ دةيدذ، تئخع بةزعلةر يعل بويع قايسع بعر كىن بولسا قعلعؤئرعدعغنمذ بولعؤالغان. مانا بذ بذ ظعشنعث دةلعلع. ظةمما ظذ كىندة قعلعنعدعغان صاظالعيةتلةرضة كةلسةك، بعز يذقذرعدا دئضةندةك بذ كىندة ظاللاه تاظالاغا شىكىر قعلعشنع ظعصادعلةيدعغان سةدعقة، روزا قذرظان تعلاؤةت، غعزالاندذرذش، صةيغةمبةرنع مةدهعيعلةيدعغان، دعللارنع ظئرعتعص ياخشعلعققا ؤة ظاخعرةت ظىحىن ظعشلةشكة ظندةيدعغان بةزعبعر شئظعر-قةسعدعلةرنع ظئيتعش قتارلعق ظعشلارنعلا قعلعش كئرةك، ظذنعثدعن باشقا خوشاللعق ظعش- هةرعكةتلعرع ظةسلعدة مذباه ظعشلاردعن بولسا مةيلع بولعدذ، هارام ياكع مةكرذه ياكع نالايعق ظعشلار بولسا قعلعش حةكلعنعدذ".

ظةبذ لةهةب صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان خةؤعرعنع ظئلعص كةلضةن سذؤةيبةنع قذللذقتعن ظازات قعلعؤةتكةنلعكع ظىحىن ظاللاه تاظالا ظذنعث جةهةننةمدعكع ظازابعنع سةل يةثضعللةتكةن(سةهعهذل بذخارع5101-هةدعس). ظعمام ظعبنذل جةزرعي مذنداق دئضةن: "صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغانلعقع ظىحىن خوشال بولذص ظازات قعلعؤةتكةن بعر قذل سةؤةبعدعن قذرظان كةرعمدة قاتتعق ظةيعبلةنضةن بذ كاصعرنعث جةهةننةمدعكع ظازابع يةثضعللعتعلسة ظاللاهقا ؤة بذ صةيغةمبةرضة ظعيمان كةلتىرضةن بعر ظىممعتع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغانلعقع بعلةن خوشاللعنعص قعلالعغعنعحة خةير-ساهاؤةت قعلسا ظذنعث مذكاصاتع قانحعلعك بولار".

ظعمام ظعبنع تةيمعية رةهذمتذللاهع ظلةيهع بعدظةت ظعبادةتلةرضة قاتتعق قارشع تذرغان ظالعملارنعث بعرع تذرذقلذق (ظعقتعزاظذسسعرات ظةلمذتةقعيم لعمذخالةفةتع ظةهلعل جةهعيم) دئضةن كعتابعدا مةؤلذد تةبرعكلةشلعرعضة قارعتا يذمشاق صوزعتسعيعدة بولغان، ظذ مذنداق دةيدذ: "بةزع عشعلةر يا خرعستعظانلارنعث هةزرعتع ظعيسانعث تذغذلغان كىنعنع تةبرعكلعشعنع دوراص ياكع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنع سأيىش ؤة ظذنع هأرمةتلةش يىزعسدعن صةيدا قعلغان بةزع تةبرعكلةشلةرضة كةلسةك ظاللاه تاظالا ظذلارغا بعدظةتلةر سةؤةبعدعن ظةمةس تعرعشحانلعقع ؤة سأيضىسع سةؤةبعدعن ساؤاب بئرعشع مذمكعن، بذنداق بعدظةت ظعشلارغا بةك هئرعسمةنلعك قعلعؤاتقان كعشعلةرنعث كأصعنحعسعدة ساؤابقا ناظعل قعلعدعغان ياخشع مةقسةت ؤة تعرعشحانلعق بولسعمذ ظذلارنعث صةيغةمبةر ظةلةيهعسسلام تعرعشحانلعق قعلعشنع بذيرعغان ظعشلاردا تعرعشحانلعق قعلمايدعغانلعقعنع كأرعسةن".

هةقعيقةتةن ظعمام ظعبنع تةيمعية ظئتقاندةك بعز ظذيغذرلاردعكع مةؤلذد تةبرعكلةشلعرعنع ظئلعص بئرعؤاتقان كعشعلةرنعث بةزعسعدة هةقعيقةتةن صةيغةمبةر سأيضىسع، ظذنعث سىننعتعضة ظةضعشعشكة قارعتا هئرعسمةنلعك، ظعسلامغا باغلعنعش ؤة تةقؤادارلعق ظةهؤالع كأرىش مذمكعن، لئكعن كأصعنحة كعشعلةر بذنع صةقةتلا بعر جانسعز ظادةتكة ظايلاندذرعؤالغانلعقع ظىحىن ظذلارنعث ظعش-هةرعكةتلعرعدة صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامغا ظةضةشكةنلعكع ياكع ظذنعث ظئسعل ظةخلاقلعرعدعن ظةسةر كأرىنمةيدذ.

ظعمام سذيذتع رةهمذتذللاهع ظةلةيهع (ظةلهاؤع لعلفةتةؤا) دئضةن كعتابعدا مذنداق دةيدذ: "مئنعث قارعشعمحة كعشعلةر توصلذشذص قذرظان ظوقذش، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام تذغذلغان حاغلاردعكع ؤةقةلعكلةرنع، مأجعزعلةرنع بايان قعلعش، ظاندعن كئيعن دةستذرخان سئلعنعص غعزالعنعشتعن ظعبارةت بولغان تةبرعكلةش ظذسذلعغا باشقا ظارتذق يامان ظعشلار قئتعلمعغان تةقدعردة صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث قةدرعنع ظىستىن كأتىرىش ؤة ظذنعث تذغذلغانلعق مذناسعؤئتع بعلةن خوشال بولذش جةهةتتعن ظذ يئثع صةيدا بولغان ياخشع بعدظةتلةر قاتارعغا كعرعدذ".

مةرهذم شةيخ ظةهمةد شعرباسع مذنداق دةيدذ: "بعز شذنداق ظئيتالايمعزكع، بذ تةبرعكلةش –ظذنعثدا حةكلةنضةن ظعشلار بولمعغان تةقدعردة – ياخشع بعر ظادةت بولذص صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامغا ساص مذهةببعتعنع ظعزهار قعلعدعغانلار بذ تةبرعكلةشنعث صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث خاراكتئرع، تةرجعمعهالع، ظةخلاقع ؤة سىننعتعنع ظةسلةص ظأتىش ظىحىن ظوبدان بعر صذرسةت  بولعشعنع كأزلضةن، بذ مذناسعؤةت ظعسلام كأرسةتمعسع ظاستعدا دعنغا خعلاص كئلعدعغان ناحار ظعشلاردعن يعراق ظئلعص بئرعلسا ياخشع كعشعلةرنعث كأثلعدة ظوبدان نةتعجعلةرنع قولغا كةلتىرعدذ، قذرظان كةرعممذ مذنداق دةص بذيرعغان: ((ظةسلةتكعن، حىنكع ظةسلعتعش مأمعنلةرضة صايدا قعلعدذ))(زارعيات سىرعسع 55-ظايةت)".

شام ظالعملعرعدعن سةظعيد هاؤؤا مذنداق دةيدذ: "مةؤلذدلاردا يىز بئرعدعغان بةزع ناحار قعلعقلار تىصةيلعدعن ظالعملار هةر خعل صوزعتسعية بعلدىرضةن، بةزعلةر ظذنع هارام دئسة يةنة بةزعلةر ظذنع مذداعظة قعلغان، ظعمام ظعبنع تةيمعية رةهمذتذللاهع ظةلةيهع بذ مةسعلعنع ظعنتايعن توغرا ؤة تةرةصسعز بعر تةرةص قعلعص مةؤلذد صاظالعيعتعنع دةسلةصكع دةؤر مذسذلمانلعرع قعلمعغان بولسعمذ لئكعن ظذنع قعلعش شةرعظةت كأزلعضةن مةقسةتلةرنع قولغا كةلتىرعدذ دةص قارعغان. بعزنعث دةيدعغعنعمعز شذكع، مةؤلذد ظئيع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث هاياتع ؤة ظةخلاقعنع ظةسلعتعدعغان بعر ظاي قعلعص بةلضعلةنسة بذنعثدا حاتاق يوق، ياكع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث سأيضىسعنع ظذرغذتعدعغان بعر ظاي قعلعص بةلضعلةنسة هةم حاتاق يوق، ياكع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث شةرعظعتع هةققعدة كأصرةك سأزلةيدعغان مذناسعؤةت قعلعص بةلضعلةنسعمذ هئحقانداق حاتاق يوق، ىبةزع يذرتلاردا مةؤلذد مذناسعؤئتع بعلةن ظأي ياكع مةسجعدلةردة ؤةز-نةسعهةت ظاثلاش ياكع شئظعر- قةسعدة ظئيتعشقا توصلذنذش قعلعنسا ظذنعثدا ظئيتعلغان سأزلةر خاتا بولمعسعلا مةيلع بولعدذ دةص قارايمةن، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث هاياتعنع ظىضعنعش ؤةياكع ظذنع مةدهعيعلةص قةسعدة ظوقذشقا يعغعلعشنعث ظأزع ظةسلعدة جاظعز ظعش، ظذنداق قعلغانلارنعث ساؤابقا ظئرعشعشعنع ظىمعت قعلعمعز، ....".

شةيخ يىسىف ظةلقارازاؤع مذنداق دةيدذ: "صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنعنع مةلذم شةكعلدة تةبرعكلعسة بعز ظذنع مذسذلمانلارغا صايدعلعق ظعش دةص قاراص ظذنعثغا ماقذل بولعمعز، ساهابة رةزعيةللاهذ ظةنهذملارنعث صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنعنع، ياكع هعجرةت مذناسعؤئتعنع ياكع بةدر غازعتع مذناسعؤئتعنع تةبرعكلعمعضةنلعكع بعزضة مةلذم، بذ نئمة ظىحىن؟ حىنكع ظذلار صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام بعلةن بعللة ياشاص ؤةقةلعكلةرنع بئشعدعن ظأتكىزضةن، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام ظذلارنعث ؤعجدانعدا هايات ظعدع، بعر دةممذ ظذلارنعث ظئسعدعن كأتىرىلىص كةتمعضةن ظدع، هةزرعتع سةظد ظعبنع ظةبع ؤةققاس رةزعيةللاهذ ظةنهذ مذنداق دةيتتع: "بعز بالعلعرعمعزغا خذددع قذرظان سىرعلعرعنع يادا ظالدذرغاندةكلا صةيغةمبةر ظةليهعسسالامنعث غازاتلعرعنع سأزلةص ظىضعتةتتذق، دئمةك ساهابعلار بالعلعرعغا بةدر غازعتعدا، ظوهذد غازعتعدا، خةندةك غازعتعدا، خةيبةر غازعتعدا نئمة ظعشلار بولدع، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث هاياتعدا نئمة ؤةقةلعكلةر بولدع هةممعنع سأزلةص بئرةتتع، بذ سةؤةبتعن صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنع ياكع هعجرةت يئثع يعلع قاتارلعق مذناسعؤةتلةردة ظذنع ظةسلةشكة هاجةت يوق ظعدع. كئيعنكع ظسعرلةردة كعشعلةر بذ ؤةقةلعكلةرنع ظذنتذص كئتعشتع، ظذنع ظةقلع –هذشع سةزمةس هةم ظويلعماس بولذص قالدع، شذثا ظذنتذلغان بذ صةيغةمبةرنعث ظعش-ظعزلعرعنع ظىضعتعش ؤة ظةسلعتعشكة ظئهتعياج تذيذلدع، بذ تةبرعكلةشلةردة بةزع بعدظةت قعلعقلار صةيدا قعلعنغانلعقع راست، لئكعن مةن دةيمةنكع، كعشعلةرضة مذهةممةد ظةلةيهعسسالامنعث هةقعيقعتعنع، ظذنعث تةرجعمعهالعنع ظةسلعتعش ظارقعلعق تةبرعكلعشعمعز كئرةك، دئمةك مةن صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذغذلغان كىنعنع تةبرعكلعسةم صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث هاياتعنع، ظئلعص كةلضةن ظعسلام دعنعنع كعشعلةرضة ظةسلةتكةن بولعمةن، هعجرةت مذناسعؤئتعنع ةبرعكلعسةم بذ كاتتا ؤةقةلعكتعن ظالعدعغان دةرسلةرنع يةكىنلةص كعشعلةرنعث تذرمذشعنع صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث تذرمذشع بعلةن باغلعغان بولعمةن. جانابع ظاللاه دئدع: ((سعلةرضة - الله نع،ظاخعرةت كىنعنع ظىمعد قعلغان ؤة الله نع كأص ياد ظةتكةنلةرضة ـ رةسذلذللا ظةلؤةتتة ياخشع ظىلضعدذر))(ظةهزاب سىرعسع 21-ظايةت). بعز بذ ؤةقةلعكلةرنع ظةسلعسةك ساهابعلار صعداكارلعق قعلغاندةك صعداكارلعق قعلعدعغان بولعمعز، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالام هعجرةت قعلغاندا هةزرعتع ظةلع ظذنعث ظورنعدا يئتعص صعداكارلعق قعلغان، هةزرعتع ظةسما هةر كىنع سور تئغعغا حعقعص جاصا تارتقان، صةيغةمبةر ظةليهعسسالام هعجرةت قعلعش ظىحىن قانداق صعلان تىزضةن، غاردا يوشذرذنغاندا : ((ظاللاه بعز بعلةن)) دةص قانداق شةكعلدة ظاللاهقا تةؤةككىل قعلغان، بذلارنعث هةممعنع ظىضعنعمعز. بعزنعث مذشذنداق دةرس، مذشذنداق تةبرعكلةشلةرضة ظئهتعياجعمعز بار، كعشعلةرضة بذ مةزمذنلارنع ظةسلةتسةك مذسذلمانلارنع ظعسلام دعنعغا شذنداقلا ظىلضعمعز صةيغةمبةر ظلةيهعسسالامنعث هاياتعغا باغلعغان بولعمعز، بذنعثدعن تاشقعرع ظعش-هةرعكةتلةر توغرا تةبرعكلةش داظعرعسعضة كعرمةيدذ، بعز هئحكعمنعث ظذنداق قعلعشعغا ماقذل كةلمةيمعز".

بذلارنعث هةممعسع حةكلةنضةن ظعشلار بولمعغان تةبرعكلةشنعث جاظعزلعقعنع بعلدىرعدذ، بذ تةبرعكلةشتعن ظاللاهنعث نئمعتعنع ظةسلةش ؤة ظذنعثغا شىكىر قعلعش، صةيغةمبعرعنعث ظئلعص كةلضةن دعنعنع حىشعنعش ؤة ظىضعنعش، صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث ظعش-ظعزلعرعدعن خةؤةردار بولذص ظذنعثغا ظةضعشعشكة تعرعشعش مةقسةت قعلعنسا، ظذنع ظالاهعدة سىننةت ياكع شةرعظةت كأرسةتكةن ظعبادةت دةص قعلعؤالماي ياخشع ظةنظةنة ؤة ياكع دعن ظىضعنعش صذرسعتع قعلسا بولعدذ. حىنكع ظبادةت دئضةن صةقةتلا صةيغةمبةر ظةلةيهعسسالامنعث كأرسةتمعسع بويعحة بولعدذ.

 

ظعسلام ظاؤازع تور بئتع

2005- 4- 14 معلادعية

1426- رةبعظةؤؤةل- 5 هعجرعية